Bảo hộ nhãn hiệu 3 năm, vẫn không… nhãn mác
Năm 2014, nhãn hiệu tập thể (NHTT) “Rượu Trung Thứ” được Cục Sở hữu trí tuệ - Bộ KH&CN cấp bảo hộ, chủ sở hữu là Hội Nông dân xã Mỹ Chánh Tây (huyện Phù Mỹ), với 14 hộ thành viên ban đầu. Việc được cấp bảo hộ độc quyền nhãn hiệu không đơn thuần chỉ là cái nhãn hiệu được gắn vào sản phẩm mà chính là “giấy thông hành” cho sản phẩm đó khẳng định vị thế trên thị trường.
Đến nay, nhãn hiệu “Rượu Trung Thứ” vẫn chưa được “gắn mác” cho sản phẩm bán ra thị trường.
Nhưng thực tế từ sau khi được cấp chứng nhận tập thể đến nay, NHTT này đang bị “bỏ quên”. Đến nay vẫn chưa có hộ nào “gắn mác” rượu Trung thứ cho sản phẩm của mình khi bán ra thị trường. Sản phẩm chỉ được tiêu thụ nhỏ lẻ trong vùng, chai đựng không hề gắn bất cứ nhãn mác, tem, logo nào.
Chủ sở hữu nhãn hiệu, ông Võ Tấn Sang - Chủ tịch Hội Nông dân xã Mỹ Chánh Tây, cho hay, số hộ đăng ký sử dụng nhãn hiệu vẫn là 14; bình quân mỗi hộ sản xuất 10 lít rượu/ngày; giá bán từ 32.000 - 35.000 đồng/lít. Có nghĩa là sau mấy năm, rượu Trung Thứ vẫn như cũ so với ngày nhận quyết định bảo hộ độc quyền.
Ông Sang cho biết, đến nay rượu Trung Thứ vẫn chưa thể dán được nhãn vì không có kinh phí, khoảng 500 triệu đồng từ mua máy lọc rượu, máy đóng chai, cho đến đầu tư vỏ, nhãn mác, giới thiệu, quảng bá sản phẩm. Chưa kể, sản phẩm vẫn được sản xuất, tiêu thụ nhỏ lẻ theo kiểu truyền thống, mạnh ai nấy làm. Bẵng đi 3 năm, rượu Trung Thứ vẫn cứ “có tên, không tuổi”.
Một cán bộ của phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện Phù Mỹ khẳng định huyện đã đứng ra tổ chức, chi kinh phí để xây dựng thành công NHTT. Khi xây dựng xong, giao cho chủ sở hữu bảo vệ, khai thác, phát triển nhãn hiệu. Việc xây dựng được NHTT còn có tác dụng tập hợp tất cả các hộ gia đình sản xuất nhỏ lẻ thành một tổ chức tập thể có quyền lợi chung nhằm phát huy sức mạnh tập thể trong sản xuất, kinh doanh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, tăng thu nhập cho từng hộ gia đình. Thương hiệu rượu Trung Thứ có phát triển hay không phụ thuộc phần lớn vào chính những người đang sản xuất ra nó.
Rõ ràng, cánh cửa để xây dựng, phát triển thương hiệu rượu Trung Thứ đã mở rộng, nhưng đang có nguy cơ để vuột mất. Tuy nhiên, cũng phải nhìn nhận ở một khía cạnh khác, đó là mục đích đăng ký sở hữu trí tuệ là để bảo hộ, để xây dựng hệ thống nhận diện, tổ chức quản lý và phát huy sản phẩm đặc trưng của địa phương. Nhưng phải chọn sản phẩm tiềm lực, có thể trở thành hàng hóa để xây dựng và phát triển, không nên chạy theo số lượng. Đăng ký rồi thì phải nuôi dưỡng, nhà nước hỗ trợ và tự thân đơn vị sử dụng nhãn hiệu cũng phải “tự lớn lên”. Phải cả hai phía mới đủ sức ra thị trường lớn.
Bởi thế, câu chuyện NHTT “Rượu Trung Thứ” không chỉ riêng của sản phẩm này mà còn là vấn đề chung của tỉnh về việc quản lý, phát huy giá trị của các sản phẩm sau khi được bảo hộ về sở hữu trí tuệ.
MAI HOÀNG