Gặp gỡ Việt Nam 2017: Tạo dựng những cơ hội mới cho khoa học trong nước
Bước sang tuổi 13, với 5 lần liên tục diễn ra tại Bình Ðịnh, Gặp gỡ Việt Nam (GGVN) 2017 tiếp tục là nơi hội tụ học thuật của các nhà khoa học thế giới, cơ hội cho các nhà khoa học trẻ ươm mầm và nuôi dưỡng tình yêu khoa học. Những cơ hội mới cho giới khoa học trong nước cũng được tạo dựng thêm trong gặp gỡ năm nay.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Châu (người đứng) chủ trì cuộc họp rà soát công tác chuẩn bị cho chương trình GGVN 2017, chiều 19.6.
Mục đích của GGVN luôn là tạo cơ hội cho các nhà khoa học vật lý gặp gỡ trao đổi học thuật và gắn bó với nhau; các nhà vật lý trẻ có cơ hội gặp gỡ, học hỏi những chủ nhân của giải Nobel, nhà khoa học danh tiếng. Điều này tạo nên sự khác biệt của GGVN với những hội thảo khoa học khác trên thế giới và thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng giới nghiên cứu khoa học.
Những điểm nhấn quan trọng
Ông Trần Đình Chương- Phó Giám đốc Sở KH&CN- cho hay, chuỗi sự kiện GGVN 2017 có 12 hội nghị khoa học và 6 trường hè quốc tế. Không có sự kiện đặc biệt như hội thảo Khoa học cơ bản và xã hội kỷ niệm 50 năm “Gặp gỡ Moriond” từng diễn ra năm 2016, nhưng các hội thảo quốc tế và lớp học chuyên đề năm nay mang đến nhiều cơ hội cọ xát cho các nhà khoa học trong nước.
Thay vì tập trung diễn ra từ tháng 6 như mọi năm, GGVN 2017 đã khởi động ngay từ đầu năm (ngày 8 - 10.3) với hội thảo quốc tế “Ô nhiễm môi trường, biện pháp phục hồi và quản lý”. Tiếp đó là những điểm nhấn quan trọng nằm ở hai hội nghị “Vũ trụ học” do giáo sư Dumarchez (Đại học Paris 7) tổ chức và hội nghị khoa học về “Những giới hạn mang tính hệ thống của lĩnh vực nghiên cứu Neutrino” diễn ra song song từ ngày 9-15.7.
Cùng với các hoạt động khoa học chính thức trong chuỗi các hội thảo khoa học, trường học Vật lý quốc tế được tổ chức xuyên suốt GGVN. Có thể kể đến lớp học chuyên đề nghiên cứu “Cơ học chất lỏng” do tiến sĩ Lê Thị Minh Nghĩa (Trường ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh) tổ chức từ ngày 1-4.7, dành cho các nhà khoa học trẻ, với sự tham gia của 20 giảng viên, sinh viên các trường đại học trong nước. Hay, trường hè Khoa học Việt Nam lần thứ 5 với mục tiêu rèn luyện kỹ năng nghiên cứu chung và truyền cảm hứng nghiên cứu khoa học cho các sinh viên, giảng viên trẻ của các trường đại học trong nước từ ngày 5-7.7.
Ông Trần Thanh Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Quốc tế khoa học và giáo dục liên ngành (ICISE), cho biết: “Trước đây, trường hè khoa học thường tổ chức tại Hà Nội. Năm 2017, GGVN mời trường hè về Quy Nhơn và cố gắng tạo điều kiện thuận lợi để “định cư” tại đây. Từ 450 hồ sơ đăng ký tham gia, Ban tổ chức sẽ chọn 150 sinh viên và 10 báo cáo viên là các chuyên gia Việt Nam đang làm việc ở trong và ngoài nước tham gia”.
Đặc biệt, thông tin chính thức từ Trung tâm ICISE, đến thời điểm này, GGVN 2017 đã nhận được sự đồng ý về Bình Định tham dự chương trình của GS T’Hoof Gérard (Hà Lan) - chủ nhân giải thưởng Nobel Vật lý năm 1999.
Thêm cơ hội cho khoa học trong nước
Người sáng lập các cuộc GGVN chất lượng, quy tụ nhiều nhà khoa học danh tiếng trên thế giới - GS Trần Thanh Vân, Chủ tịch Hội GGVN - luôn trăn trở với đích đến cuối cùng là các nhà khoa học trong nước, nhất là các nhà khoa học trẻ nắm bắt cơ hội này để tiếp cận với tinh hoa tri thức nhân loại, tạo cơ hội cho nền khoa học của nước nhà. Bởi thế, dù diễn ra thường niên, mỗi một cuộc gặp gỡ luôn được GS Trần Thanh Vân và những người tâm huyết chăm chút ý tưởng, tạo dựng thêm cơ hội mới để phát triển khoa học Việt Nam.
Đó là một trong những lý do quan trọng để GGVN 2017 sẽ ra mắt nhóm nghiên cứu thực nghiệm về hạt Neutrino của Viện Nghiên cứu quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (IFIRSE) thuộc Trung tâm ICISE. Nhóm nghiên cứu này sẽ có 3 nghiên cứu viên cơ hữu, dưới sự cố vấn của 5 giáo sư cao cấp Nhật Bản, nhằm đào tạo các nhà khoa học trẻ về hạt Neutrino - một lĩnh vực rất hấp dẫn và rất quan trọng trong tương lai gần. Sự kiện này có sự kết nối đáng quý của GS Takaaki Kajita (Nhật Bản) - chủ nhân giải Nobel Vật lý 2015 trong lần ông về Bình Định dự GGVN 2016. Nhóm Neutrino Việt Nam tại ICISE sẽ có cơ hội tham gia thực tế trong các thí nghiệm năng lượng cao của cộng đồng khoa học quốc tế.
“Tiếp nối sự ra đời nhóm nghiên cứu Vật lý lý thuyết tháng 10.2016, nhóm nghiên cứu Neutrino Việt Nam sẽ là khởi đầu một chặng đường mới chương trình khảo cứu khoa học của GGVN tại Quy Nhơn mà Hội GGVN đặt rất nhiều kỳ vọng” - ông Trần Thanh Sơn nhấn mạnh.
Chưa hết, Ban tổ chức chương trình cũng luôn tận dụng sự có mặt của các nhà khoa học danh tiếng tại Quy Nhơn để kết nối, tổ chức các buổi nói chuyện khoa học đại chúng cho học sinh, sinh viên và công chúng yêu khoa học. Thông tin từ Ban tổ chức chương trình GGVN, trong năm nay sẽ có 3 buổi nói chuyện, giao lưu giữa các nhà khoa học danh tiếng thế giới với công chúng yêu khoa học trên địa bàn tỉnh, diễn ra trong tháng 7 tới.
Tại buổi làm việc với lãnh đạo các sở, ngành, đoàn thể liên quan về công tác chuẩn bị tổ chức các hội nghị khoa học và lớp học Vật lý chuyên đề quốc tế trong GGVN 2017, chiều 19.6, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Châu khẳng định, việc GS Trần Thanh Vân và Hội Khoa học GGVN chọn Quy Nhơn làm “điểm đến” của các nhà khoa học danh tiếng quốc tế là một vinh dự lớn, cũng là cơ hội hiếm có cho giới khoa học, tạo ra những cơ hội để phát triển khoa học trong nước. Riêng với Bình Định, không đơn thuần là một sự kiện khoa học lớn của quốc tế, GGVN còn là dịp để quảng bá hình ảnh, kêu gọi đầu tư…
Ðể chuẩn bị tốt cho chương trình GGVN 2017 diễn ra tại Bình Ðịnh, trên cơ sở chương trình phối hợp của các đơn vị do Sở KH&CN xây dựng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các sở, ngành, cơ quan, đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ với Trung tâm ICISE thực hiện các công việc cần thiết, chu đáo để tổ chức tốt nhất chuỗi sự kiện khoa học lẫn các sự kiện bên lề. Quan điểm của tỉnh là thể hiện sự hiếu khách và trọng thị với các nhà khoa học. Trong đó, Sở KH&CN là cơ quan đầu mối tất cả các vấn đề có liên quan đến chương trình.
THU HIỀN